NL | EN | DE
  • Jojo

Jojo

Opvang

(huidige locatie)
Het Sintang Orangutan Center (SOC) vangt orang-oetans op die als huisdier of handelswaar gevangen hebben gezeten. Vaak zijn de orang-oetans getraumatiseerd omdat ze al heel jong bij hun moeder zijn weggehaald en omdat hun moeder voor hun ogen is gedood. Bij het SOC krijgen ze liefdevolle, professionele verzorging en wordt hun natuurlijke gedrag gestimuleerd. Zo worden ze uitgedaagd om verschillende soorten voedsel te proeven en te eten, nesten te bouwen en problemen op te lossen. Daarnaast kunnen ze hun klimvaardigheden verbeteren en komen ze volop in contact met andere orang-oetans. Het doel is om ze uiteindelijk uit te zetten in hun natuurlijke omgeving: het oerwoud.

Oefenbos

Tembak Lestari is een stuk tropisch woud in de binnenlanden van West-Kalimantan. Het gebied is ingericht als oefenbos voor de orang-oetans die in het SOC voldoende zijn hersteld. Onder begeleiding van de lokale staf leren de orang-oetans stap voor stap zelfstandig te leven in hun natuurlijke omgeving. Zo leren ze in het oefenbos zelf voedsel te verzamelen, nesten te bouwen in een echt bos en beter te klimmen.

Uitzetting

Als de orang-oetans in het oefenbos hebben laten zien dat zij zelfstandig kunnen overleven in het wild en alle nodige vaardigheden voldoende bezitten, dan kunnen ze worden uitgezet in beschermde bosgebieden. Hier worden ze in het begin nog in de gaten gehouden, maar uiteindelijk zullen ze in alle vrijheid hun bestaan kunnen voortzetten. Eén van die gebieden is het Saranbos ten westen van Tembak. Omliggende dorpen werken samen om dit bos te behouden en te beschermen.

De teen van Jojo

Soms is het eten van een ander lekkerder dan je eigen eten. Dat leek Gagas in ieder geval te denken toen hij Jojo mieren zag eten. Hij raakte zo in de ban van de mieren die Jojo zat te eten dat hij naar haar toe kwam en met zijn lippen de mieren uit de mond van Jojo viste. Jojo raakte er niet opgewonden van maar leek eerder verbaasd. Normaal gesproken verwacht je deze houding van Jojo meer richting Cemong. Jojo neemt jegens Cemong vaak een moederrol aan en geeft haar vaak eten uit haar mond. Niet zo lang geleden was Molly hier getuige van en sloot achteraan in de rij aan, blijkbaar in de verwachting dat zij het voorgekauwde voedsel van Cemong zou krijgen. Molly had geluk want Cemong was bereid om het met haar te delen. Deze strategie heeft waarschijnlijk meer succes dan Molly’s andere strategie, waarbij ze niet netjes wacht, maar het voedsel gewoon van Cemong probeert af te pakken. Jojo neemt haar moederrol jegens Cemong erg serieus en is altijd erg beschermend. Zij corrigeert Molly direct als zij meent dat Molly’s gedrag richting Cemong niet door de beugel kan. Pas geleden nog was Molly Cemong aan het pesten. Jojo kwam snel uit een boom naar beneden geklommen en beet Molly als waarschuwing in haar arm om te laten zien dat dit soort gedrag richting Cemong niet wordt getolereerd. De wondere teen van Jojo Wanneer orang-oetans als groep spelen, worden er ook gewoonten overgedragen die eigenlijk niet essentieel zijn voor een orang-oetan. Om een voorbeeld te noemen: Jojo’s kunst van het teenzuigen. Ze is daar zo goed in dat ze het ook kan terwijl ze loopt. Iga was daar erg door gefascineerd en zodra Jojo haar teen uit haar mond nam, stopte Iga Jojo’s teen in haar eigen mond om zelf te ervaren wat er zo bijzonder was aan Jojo’s teen. Jojo was daar niet erg van gediend en trok haar voet snel terug. Ook Bembi probeerde de geheime geneugten van het teenzuigen te ontdekken. Ze stak haar teen in haar mond zoals ze Jojo had zien doen, maar toen Cemong uit de boom kwam schrok ze zo erg dat ze omviel. In Sintang zagen de verzorgers dat Maya Selly’s teen greep om op te zuigen. Ze vond de modderige teen van Selly blijkbaar aantrekkelijker dan haar eigen teen. Selly at onverstoorbaar door.

Lees meer

Veelzijdig dieet

Jojo gaat nog steeds veel met de jongere Cemong om. Samen trekken ze door het oefenbos, maar ze slapen nu wel elk in een eigen nest. Voorheen mocht Cemong altijd bij Jojo in haar nest slapen, maar de verzorgers hebben al een paar keer gezien dat Cemong zelf een nest bouwt of een oud nest gebruikt. Het lijkt er op dat dit van Cemong uitgaat. Cemong gaat de laatste tijd wat meer zijn eigen weg. Hij vindt het bijvoorbeeld ook leuk om af en toe met leeftijdgenootjes te spelen. Veelzijdig dieet Jojo zoekt in het oefenbos altijd intensief naar voedsel en rust tussendoor heel weinig. Ze heeft dan ook een zeer rijk dieet. Nu de bomen geen vruchten dragen, eet ze onder andere veel schors, bloemen en veel soorten bladeren. Jojo is ook een erg zelfverzekerde klimmer. Maar dat zijn er meer: Bembi, Molly en Cemong – allemaal een stuk jonger dan Jojo – kunnen ook al uitstekend klimmen. Daar zijn we uiteraard heel blij mee, want het is voor een orang-oetan van essentieel belang dat hij op zoek naar voedsel makkelijk zijn weg kan vinden door het uitgestrekte bladerdak van het regenwoud. Net als Cemong bouwen ook Molly en Bembi steeds vaker een eigen nest; vaak in de buurt Jojo en Cemong. Momo Jojo zit inmiddels ruim 2 jaar in oefenbos Tembak Lestari. In het voorjaar van 2014 is zij daar onder anderen met Momo vanuit opvangcentrum in Sintang naar toe verhuisd. Jojo en Momo zaten bij elkaar in één nachtverblijf en het leek er sterk op dat er iets moois opbloeide. Iedereen die hoopte op een mooie romance tussen de lieftallige Jojo en de stoere Momo moeten we teleurstellen: de wederzijdse interesse is overgewaaid.

Lees meer

De kunst afkijken

Jojo is verreweg de beste leerling in het oefenbos. Naast de noodzakelijke vaardigheden om zelfstandig in het bos te overleven, lijkt ze ook de nodige vaardigheden voor het moederschap te leren. Ze oefent vooral op Cemong – nog steeds haar favoriete orang-oetan. Het ontwikkelen van deze vaardigheden komt in de toekomst hopelijk van pas. Jojo is niet de enige die uitblinkt in de kneepjes van het moederschap. Ook Joy is erg gecharmeerd van de baby’s. Ze vind het leuk om als een babysitter op ze te passen. Als de verzorger uit zicht is, dan ontfermt Joy zich over de baby’s en let er op dat hen niks gebeurt. Tijdens het vruchtseizoen zagen de verzorgers hoe Joy de kleintjes hielp om in de bomen vruchten te vinden, door hen aan te moedigen samen met haar te foerageren. Ze hebben ook gezien hoe Joy hen helpt bij het klimmen door hun hand vast te pakken en ze zo veilig van de ene naar de andere boom te laten oversteken. Hergebruik Jojo deelt haar nest regelmatig met Cemong, waar ze dan samen in gaan slapen. Voor haar middagdutje maakt Jojo een nieuw nest, maar meestal kiest ze een gebruikt nest om de nacht in door te brengen. Voor orang-oetans in het wild is dit niet erg gebruikelijk, maar in het wild hebben orang-oetans ook vaak een wat groter gebied voor zichzelf. De orang-oetans in het oefenbos hebben elk 2 hectare, terwijl het territorium van orang-oetans in het wild 10 tot 75 ha is; soms zelfs meer. Omdat orang-oetans in het wild grote afstanden afleggen op zoek naar voedsel, komen ze vaak niet meer langs een oud nest dat ze opnieuw kunnen gebruiken. In het oefenbos liggen de oude nesten echter dichter bij elkaar. De kunst afkijken Bij andere orang-oetans zijn de nestbouwvaardigheden over het algemeen nog wat minder goed ontwikkeld. Zij hebben groot voordeel van Jojo en de andere orang-oetans die al wat vaardiger zijn: onder andere Momo maakt dankbaar gebruik van hun tweedehands nesten. Cemong profiteert ook van Jojo’s nestbouwvaardigheden. Niet alleen omdat Cemong bij Jojo in het nest mag slapen, maar ook omdat Jojo als surrogaatmoeder haar kennis om Cemong lijkt over te brengen. Pas geleden heeft Cemong zelf een nest gebouwd, pal onder het nest van Jojo. Beekje Hoewel Jojo en Cemong veel tijd samen doorbrengen, vinden ze het ook fijn om alleen door het bos te trekken. Jojo is vaak te vinden bij een beekje die door het bos loopt. Ze hangt daar rond, schept het water met haar handen op en laat de modder in haar mond en over haar hoofd en voeten lopen. Of ze gooit de modder in de lucht.

Lees meer

Cemong

Jojo gaat in het oefenbos met sprongen vooruit. Ze is ontzettend blij dat haar oude vriendjes uit Sintang inmiddels ook zijn gearriveerd. Cemong is haar grote favoriet. Waar Cemong gaat, gaat Jojo. Jojo wordt zelfs vaak jaloers als Cemong met iemand anders aan het spelen is. Jojo gedraagt zich als een soort moeder voor Cemong. Ze let op of Cemong niet achterop raakt, ze deelt haar eten met haar, en ze deelt zelfs haar nest met haar.

Lees meer

Nieuw verblijf

Tembak heeft twee nieuwe nachtverblijven voor Jojo en Momo en een aantal andere orang-oetans die nu nog in Sintang zitten. Jojo en Momo lijken erg blij met hun nieuwe verblijf. Binnenkort verhuist een aantal andere orang-oetans naar oefenbos Tembak Lestari, zodra de weg naar Tembak in betere conditie is en het hek rondom het bos helemaal af is. Het hek wordt officieel geopend door het hoofd van het ministerie van Bosbouw en de betrokken minister. Jojo is in dit bos nu letterlijk bijna thuis, nadat ze in het nabijgelegen bos ooit gevangen werd genomen en het dorp haar overdroeg aan SOC. Dankzij goede verzorging, begeleiding en bescherming gaan Jojo en haar nakomelingen nu een veel hoopvoller toekomst tegemoet.

Lees meer

Een nest voor de lol

Toen Jojo in september 2011 naar het SOC werd gebracht, was zij daar op dat moment de enige orang-oetan. Adang was in die tijd de enige verzorger en dus de enige vriend die Jojo in het opvangcentrum had. Als Adang haar verblijf schoon wilde maken, klom ze tegen hem op en wilde hem niet meer loslaten. Adang bracht zo soms uren in haar verblijf door. Vaak wachtte hij gewoon tot ze in slaap viel, zodat hij weg kon gaan zonder haar teleur te stellen. Adang kon echter niet de hele dag bij Jojo in het verblijf zitten. Hij moest ook andere dingen doen, zoals nestmateriaal voor Jojo zoeken. Als hij daarmee bezig was, dan huilde Jojo totdat hij weer terug was. Later zwaaide Adang naar Jojo als hij bij haar wegliep. Jojo begreep daaruit dat hij later weer terug zou komen en dat stelde haar gerust. Als Adang een keer vergat te zwaaien, dan begon ze weer te huilen. Nu is ze veel minder aanhankelijk. Adang hoeft niet eens meer altijd te zwaaien als hij weggaat. Nu ze in Tembak zit zijn Miau en Anom haar vaste verzorgers en dus haar beste menselijke vrienden. Jojo was altijd al erg actief en dat helpt haar in haar ontwikkeling in het oefenbos. Jojo is een erg goede klimmer en goed in staat om haar eigen voedsel te vinden. Ze kan ook al een nest in de bomen maken. Soms maakt ze zelfs twee of drie nesten, gewoon voor de lol, maar ook om er in te slapen. Haar nesten zien er steeds beter uit.

Lees meer

Romance

Bij de laatste update was het nog onduidelijk of de romance tussen koning Momo en Jojo nog een staartje zou krijgen. Het antwoord hierop luidt: jazeker. ‘s Ochtends in de nog wat koelere uurtjes zien de verzorgers ze vaak samen in het liefdesnestje stappen. Dus het lijkt erop dat we een match hebben. Jojo is echter nog veel te jong om zich te kunnen voortplanten. De beschuit met muisjes zullen nog even in de kast moeten blijven.

Lees meer

Tortelaapjes

Er zijn onlangs twee tortelaapjes gespot in het oefenbos, aldus de staf van Tembak. Dat bleken Momo en Jojo te zijn. Zouden we een match hebben? Om hun privé-leven nog iets van privé te houden, is er geen beeldmateriaal beschikbaar. Of deze romance nog een staartje krijgt….who knows?

Lees meer

Terug in Tembak

Jojo zit inmiddels ook in Tembak. Voor Jojo was dit de terugkeer naar het dorp waar zij tot september 2011 als huisdier werd gehouden. Daar had Jojo het een beetje moeilijk mee. Vooral toen zij haar vorige “eigenaar” in het oog kreeg. Ze raakte op dat moment erg in paniek. Gelukkig is ze daar inmiddels overheen. Jojo maakt de grootste vooruitgang in Tembak Lestari. Ze bouwt zelfs ‘s avonds zelf al een nest in de bomen en komt pas de volgende ochtend naar beneden voor het ontbijt.

Lees meer

Liever met Momo

Jojo zit nu samen met Momo in een quarantaineverblijf. Jojo zat eerst alleen, maar kon daar niet goed tegen en schreeuwde de hele boel bijelkaar. Jojo is erg nieuwsgierig en al het verrijkingsmateriaal vindt zeontzettend interessant. Sinds een paar weken slaapt Jojo vaker op het platform bovenin het verblijf. Voorheen sliep ze meestal op de grond, maar dat is voor een orang-oetan geen natuurlijke plek.

Lees meer

Grote teen

Jojo speelt actief met Momo en Juvi, hoewel zij soms wel wat onderdanig is. Gelukkig gaan Juvi en Momo daar goed mee om. Soms maken ze weleens wat ruzie, maar het loopt nooit uit de hand. Jojo heeft trouwens de gekke gewoonte om op haar grote teen te zuigen en heen en weer te rollen over de grond. Ze eet erg goed.

Lees meer